تصویری از زندگی 100 سال بعد!!!!!!!!!!!
جنگلهاي بسياري در آتش سوختند و منابع آبي زمين در تهديد قرار گرفت، اما در همان حال پيشرفتهاي چشمگير علمي و فني بسياري را اميدوار به آينده كرد، پيشرفتهاي چشمگير در درك بهتر از مفهوم حيات، كاوشهاي فضايي چشمگير كه بشر را به كشف سياراتي شبيه به زمين در فراسوي منظومه شمسي اميدوار كرده است، درك بالايي از چشماندازهاي آينده انرژي و دستاوردهاي انقلابي در زمينه ژنتيك ما را به آينده اميدوار نگاه ميدارد. اما اگر از شما بپرسند 100 سال ديگر و در آستانه سال 2111 چه چشماندازي از سياره خود داريد چه پاسخي خواهيد داد؟ آيا آغاز 2111 جهان جاي بهتري براي زندگي ما نسل بعدي خواهد بود؟ چقدر از دغدغههاي ما حل شده است و چقدر بايد نگران باشيم؟
هيچ كس نميتواند پيشبيني دقيقي از اين داستان ارائه دهد، اما حداقل ميتوان فرضيههايي را در چند حوزه مهم ارائه كرد. در آستانه سال جديد ميلادي برخي از آيندهنگرها برداشتهاي خود از اين رويدادها را ارائه دادند كه گزارش زير برگرفته از مجموع چنين نظرياتي است؛ از جمله آنها مقاله استفان بكستر بود كه در شماره ژانويه ماهنامه Focus منتشر شد و چشماندازهاي واقعگرايانهتري را ارائه ميكرد، اگر اين موضوعي است كه كنجكاوي شما را تحريك ميكند، بد نيست نگاهي هم به آن مقاله بيندازيد.
براي آنكه وضعيت آينده را حدس بزنيم بايد به امروزمان بنگريم. دغدغههاي امروز ما كدامهاست؟ محلي براي زندگي، غذا، كار، انرژي و حملونقل شايد در راس فهرست دغدغههاي روزمره ما قرار گرفته باشد و البته گاهي كه فراغتي حاصل شود، نگاهي به افقهاي دورتر مياندازيم و از پيشرفتهاي بشر در حوزههايي مانند فضا و پزشكي به هيجان ميآييم. شايد براي ديدن آينده بايد روي همين موارد تمركز كنيم تا ببينيم زندگي ما در آينده چه خواهد شد.
شايد وقتي درباره خانه فكر ميكنيم بيشتر به فكر محل زندگي خودمان، خانه يا آپارتماني ميافتد كه بايد درون آن زندگي كنيم. اما پيش از آنكه بنايي براي زيست درون آن داشته باشيم، خانه، زميني است كه بايد روي آن محل سكونتمان را بنا كنيم. با ادامه روند فعلي و ادامه روند گرم شدن زمين به نظر ميرسد در 100 سال آينده بخشهاي بزرگي از مناطق پرجمعيت زمين به زير آب بروند. بالا آمدن آب درياها البته احتمالا به حدي نخواهد بود كه همه زمينهاي ساحلي را نابود كند، اما به هر حال آن قدر جدي خواهد بود كه در بافت بسياري از شهرهاي ساحلي تغييرات جدي ايجاد كند، بخشهايي از شهرهاي بزرگ به زير آب خواهد رفت و همين امر باعث خواهد شد تا مهاجرتهايي به نواحي ساحلي جديد صورت بگيرد و شهرهاي موجود پروژههايي براي حفظ و بقاي خود را آغاز كنند. مناطقي مانند بندر شانگهاي يا نوار ساحلي اروپا شايد بخشهايي از شهرهاي جديد خود را مطابق شرايط جديد سامان دهند.
جمعيت شهرها افزايش خواهد يافت اما نه با روند فعلي، از يك سو سياستهاي بهداشتي كه طول عمرمفيد را افزايش ميدهد و سياستهاي كنترل جمعيتي در سراسر جهان روند رشد جمعيت را كنترل ميكند، اما جمعيت انبوه كه در شهرهاي مختلف زندگي ميكنند بايد محلي براي زندگي مناسب داشته باشند. خانههاي جديد با توجه به فضاهاي موجود بايد سبك، مقاوم و مجهز به فناوري ساخته شود كه در يكونيم قرن آينده معجزه اصلي را رقم خواهد زد.
البته در 100 سال آينده امكان اينكه انسان سوار بر خودروهاي پرنده در شهرها جابهجا شود، بسيار پايين است اما شايد فناوري اطلاعات اين نياز را كاهش دهد.
در 100 سال آينده باز هم قانون «مور» صدق خواهد كرد و سرعت پردازش، پردازشگرهاي مختلف به شكل تصاعدي رشد خواهد كرد. به اين ترتيب انقلاب ديجيتال و توان پردازشگرها چشماندازهاي جديدي را طي يك قرن آينده ايجاد خواهد كرد و بسياري از نياز خانههاي امروز ما را سيستمهاي پردازشگرهاي خانگي به انجام خواهد رساند. فناوري تبلتها يا لوحهاي ديجيتال كه طليعه آن با تبلت معروفي مانند IPad ارائه شده است، به سرعت رشد خواهد كرد و عملا دفتر كار كوچكي همواره در جيب شما خواهد بود كه همه نيازهاي روزمره شما را برطرف خواهد كرد.
براي آن كه حدس بزنيم زندگي ما در آينده چگونه خواهد بود، بايد به دغدغههاي امروزمان درباره زندگي، غذا
كار، انرژي و حمل و نقل و راهحلهاي بهبود آن فكر كنيم
در شهرها به واسطه اين فناوري رفتوآمدهاي اضافي كاهش خواهد يافت، اگرچه امكان اينكه در 100 سال آينده رباتها وظايف اصلي ما انسانها را بر دوش بگيرند بسيار ناچيز است، اما در بسياري از نقاط مانند فروشگاهها و مراكز ارائه خدمات عمومي سيستمهاي رباتيك پاسخگويي رواج خواهد يافت و از سوي ديگر شركت در بسياري از محافل ميتواند به صورت مجازي اتفاق بيفتد. خانهها كه در شهرهاي آينده از هم اكنون به سوي هوشمند شدن پيش ميروند به پديدهاي تكنولوژيك تبديل خواهند شد، هنوز بافتهاي فرسوده قديمي وجود خواهد داشت، اما نسل جديد خانهها به سيستمهاي هوشمندي مجهز ميشود كه ميتواند مديريت كاملي بر مصرف منزل، نيازهاي انرژي و امثال آن داشته باشد. به اين ترتيب منازل در حالي راحتتر ميشود كه از نظر اقتصادي به طور چشمگيري بهينه خواهند شد.كسب و كار در دنياي فناوري
كار يكي از معضلات امروز انسانهاست و در آينده اين مشكل باز هم وجود خواهد داشت، اما در جوامع پيشرفتهتر كه حضور فناوري اطلاعات را به رسميت شناختهاند، طي 100 سال آينده فضاي كار به طور جدي تغيير ميكند و عملا بسياري از كارها به دفاتر خانگي منتقل ميشوند. فناوري اطلاعات و رشد پديده 3 بعدي در سالهاي اخير و تحقيقاتي كه در باره فناوري هولوگرامها وجود دارد چشمانداز يك قرن آينده را به طور هيجانانگيزي متفاوت جلوه ميدهد. در صورت ادامه اين روند در 100 سال آينده شاهد حضور نمونههاي هولوگرامي افراد در جامعه و از سوي ديگر تشكيل جلسات مختلف و گردهمايي با استفاده از اين فناوري خواهيم بود.
اين فناوري برخلاف آنچه اكنون به نظر ميآيد چندان دور از دسترس نيست. تاكنون يكي دو بار و به شكل ابتدايي فناوري هولوگرامها مورد استفاده قرار گرفتهاند. شبكه CNN در جريان انتخابات رياست جمهوري ايالات متحده يك بار اقدام به پخش گزارشي به شكل هولوگرامي كرد كه البته بسيار با آنچه در ذهن ما است تفاوت دارد، اما اين فناوري بسرعت توسعه پيدا كرده است و ژاپن در طرحي كه براي ميزباني جام جهاني 2022 به فيفا ارائه كرد، وعده داده بود مسابقات را به شكل هولوگرام در ورزشگاههاي پايتختهاي جهان پخش كند. اين فناوري تا سال 2111 به توسعه كامل خواهد رسيد و بسياري از جلسات كاري، ملاقاتها و فعاليتها به اين شكل صورت ميگيرد، به اين ترتيب نيازي به حضور فيزيكي در محل كار مگر براي موارد خاص وجود نخواهد داشت و دفاتر كارها به منازل منتقل ميشود. اين امر به معني كاهش ترافيك، كاهش آلودگيها و اتلاف انرژي و همچنين بازده بالايي است كه امروزه براي بسياري از ما دور از ذهن به نظر ميآيد. به اين ترتيب يكي از مشكلات اصلي كار كه باعث تراكم شهرها ميشود، از بين ميرود. ديگر هر روز صبح لازم نيست انبوهي از جمعيت از شهرهاي اقماري ابرشهرها به سوي مراكز اين شهرها روانه شوند و ساعتها از وقت خود را در اين سفر طولاني سپري كنند.
حتي بسياري از كارهاي كارخانهاي نيز از راه دور انجام ميشود. پديدهاي به نام پرينترهاي 3 بعدي كه قابليت تراش از راه دور را دارند و ميتوانند بر اساس طرحهاي موجود سازهاي را در جاي ديگري بازسازي كنند، ميتوانند بسياري از فعاليتهايي كه نياز به انتقال اجسام و دورسازي دارند را انجام دهند. البته در اين فضا رقابتها شكل جديتري به خود خواهند گرفت و براي اينكه كاري مناسب داشته باشيد بايد تخصص و تواناييهاي جديدي را به دست آوريد، ديگر حضور در محل كار عامل دريافت حقوق شما نيست و اين گونه نخواهد بود آنكه زودتر ميآيد و ديرتر ميرود برنده مسابقه دريافت حقوق باشد، بلكه مهم كاري است كه انجام ميدهيد. رقابتهاي جديد بر مبناي خلاقيت و توانايي نهايي شما شكل ميگيرد و در اين بازار جديد جايي براي فرار از زير كار وجود نخواهد داشت.رشد و توسعه انرژيهاي جايگزين
در سال 2111 مردم براي ادامه زندگي باز هم احتياج به مصرف كردن انواع انرژي دارند. شهر هنوز شهر است و اگرچه به واسطه رشد فناوري اطلاعات ديگر نيازي به سفرهاي طولاني نيست، اما هنوز شهرهاي بزرگ به چاههاي عميق مصرف انرژي شبيه هستند. در شهرهاي آينده با توجه به كاهش منابع انرژي فسيلي، انرژيهاي جايگزين بشدت رشد پيدا خواهند كرد و عملا واحد ساختماني به تنهايي بايد به منبعي از انرژي تبديل شود. انواع انرژيهاي جديد مانند انرژي خورشيدي، بادي و انرژي حاصل از پسماندهاي خانگي و صنعتي به طور جدي مورد توجه قرار خواهند گرفت و بخشي از انرژي موردنياز مردم را توليد ميكنند.
اين كار در حال حاضر شروع شده است و حتي نمونههاي خانههاي كاملا سبز كه هيچ مصرف انرژي بيروني ندارند و كاملا مستقل هستند، ساخته شدهاند. مشكل فعلي اين است كه اين سازهها هنوز از نظر اقتصادي كارآمد نيستند. در قرن پيشرو با سرمايهگذاري بيشتر روي اين سيستمها، استفاده از آنها به حدي مقرون بهصرفه خواهد شد كه ديگر نيازي به استفاده از منابع آلاينده انرژي وجود نخواهد داشت، اما هنوز جوامع بشري نيازمند منبع توليد انرژي با صرفهاي براي حمايت از اين توليدكنندههاي خرد هستند. بزرگترين اميدواري در اين زمينه، به نتيجه رسيدن طرحهاي در دست اجرا براي نيروگاههاي توليد انرژي هستهاي به روش همجوشي است.
انرژي هستهاي از زمان كشف به عنوان يكي از راهحلهاي اصلي براي فرار از نياز به انرژيهاي فسيلي شناخته ميشد، اما مشكلات بزرگي در زمينه استفاده از انرژي شكافت هستهاي وجود دارد. آلودگيهاي راديواكتيو و بازده محدود برخي از اين رآكتورها و وابسته بودن به عناصر سنگيني مانند اورانيوم كه بايد از معادن استخراج شود و معادن آنها ذخيره محدودي دارند، از مشكلات اين روش است، ولي روش همجوشي هستهاي ميتواند انرژي پاك و بدون مشكل را براي مردم به ارمغان بياورد، اين همان رويدادي است كه در قلب خورشيد ما اتفاق ميافتد و منابع مورد نياز آنقدر زياد است كه نگراني درباره پايان منابع مورد نياز آن وجود نداشته باشد.
توسعه فناوري ارتباطات، فناوريهاي 3 بعدي و رشد فناوري معجزهوار هولوگرامها نياز به سفرهاي درون و بيرون شهري را به طور چشمگيري كاهش خواهد داد، اما اين به معني اتمام عصر سفرهاي بيرون از خانه نيست.
در همجوشي هستهاي كافي است شرايطي مانند قلب خورشيد را به وجود بياوريد كه هسته عناصر سبكتر با يكديگر تركيب شده و هسته عناصر سنگينتر را توليد كنند، مثلا از تركيب هيدروژن اتم هليوم توليد و در عين حال انرژي بسيار پاكي نيز توليد خواهد شد.
هماكنون اتحاديهاي از كشورهاي پيشرفته در حال كار روي نمونههاي اوليه رآكتورهاي همجوشي هستند. شايد نمونه اوليه اين رآكتورها تا 20 سال ديگر وارد فاز آزمايشي شوند، در اين صورت قطعا ميتوان اميدوار بود كه در 100 سال آينده انسان به جايي برسد كه نياز به انرژي انسانها از طريق اين رآكتورهاي همجوشي تامين شود.معجزات در صنعت حمل و نقل
توسعه فناوري ارتباطات، فناوريهاي 3 بعدي و رشد فناوري معجزهوار هولوگرامها نياز به سفرهاي درون و بيرون شهري را به طور چشمگيري كاهش خواهد داد، اما اين به معني اتمام عصر سفرهاي بيرون از خانه نيست. البته هزينههاي بالاي زيستمحيطي و انرژي مورد نياز براي اين سفرها باعث خواهد شد تا سيستمهاي حمل و نقل شهري ارزان و دوستدار محيطزيستي ارائه شود. در حقيقت اين دوره شاهد نخستين نسل وسايل حمل و نقل پس از سوختهاي وابسته به نفت خواهد بود. خودروهاي الكتريكي و خورشيدي براي سفرهاي بيرون از شهر مورد توجه جدي قرار خواهد گرفت و همين امر در زمينه حمل و نقل هوايي نيز به صورت جدي مورد استفاده قرار خواهد گرفت.
سال گذشته شركت ويرجين، نخستين پرواز مسافربري با سوخت گياهي را تجربه كرد؛ اما اين تازه آغاز راه بود و در عصر آينده، هواپيماهاي استفادهكننده از سيستم سوختهاي جايگرين و انرژيهاي غيرفسيلي به جريان اصلي انرژي تبديل خواهند شد.آب و غذا دغدغه جدي آينده
توليد آب و غذاي سالم براي جمعيت بيش از اندازه سياره زمين، يكي از بزرگترين دغدغههاي بشر در قرن آينده خواهد بود. انسان در قرن آينده نيازمند منابع آب شيرين و منابع غذايي است و اين در حالي است كه با افزايش جمعيت از وسعت مناطق كشاورزي كاسته خواهد شد. از سوي ديگر منابع آبي از مدتها پيش در معرض تهديد قرار گرفتهاند و بسياري از تحليلگران، نگران آغاز جنگهاي جدي بر سر منابع آب شيرين بودهاند.
از سوي ديگر، تغييرات اقليمي از هماكنون باعث كاهش ذخيرهگاههاي طبيعي آب شيرين شده است و ادامه اين روند ممكن است در آستانه سال 2111 انسان را با مشكل جدي تامين آب مواجه كند، براي همين سيستمهاي تصفيه آب اقيانوسها و درياها و تبديل آنها به آب شيرين از يكسو و از سوي ديگر تقويت منابع آبي زيرزميني، باعث خواهد شد تا سرمايه بزرگي به اين موضوع اختصاص يابد. براي غذا نيز در قرن آينده، انسان چارهاي جز روي آوردن به استفاده از مهندسي ژنتيك ندارد. با كمك مهندسي ژنتيك گياهان و فرآوردههاي كشاورزي را ميتوان در بازه زماني كوتاهتر و با بهرهوري بالاتر توليد كرد و استفاده از گلخانههاي طبقاتي حجم بالايي از محصولات را در فضايي كوچك توليد خواهند كرد. محصولاتي كه ميتواند از مواد مغذي مورد نياز بدن انسان غني شده باشد و نيازهاي بدني شما را تامين كند. اين اتفاق براي محصولات پروتيني نيز ميافتد و امكان پرورش دام و طيوري كه خواص غذايي مورد نياز را داشته باشد، در اولويت قرار خواهد گرفت.
از سوي ديگر به نظر ميرسد سالهاي آينده به دليل اهميت مساله سلامت، نوع رژيم غذايي انسان تغيير كند. انسان در آستانه سال 2111 شايد آنگونه كه ما امروز غذا ميخوريم، غذا نخورد و لازم است هرم غذايي خود را كه به كمك سيستمهاي هوشمند منزل و مراقب سلامت به او توصيه ميشود را پي بگيرد