برندگان جایزه نوبل فیزیک از آغاز تا کنون
|
عنوان پژوهش |
مليت |
نام فيزيكدان |
سال |
|
كشف پرتوهاي رونتگن پرتوهاي ايكس |
آلمان |
ويلهلم كنراد رونتگن |
1901 |
|
تاثير مغناطيس بر تابش |
هلند |
هندريك آنتون لورنتس |
1902 |
|
كشف پرتوزايي خودبه خودي |
فرانسه |
آنتوان هانري بكرل |
1903 |
|
بررسي چگالي گازها و كشف آرگون |
بريتانياي كبير |
لرد ريلي (جان ويليام استرات) |
1904 |
|
كار با پرتوهاي كاتودي |
آلمان |
فيليپ ادوارد آنتون فون لنارد (1947ـ1862) |
1905 |
|
رسانش الكتريكي گازها |
بريتانياي كبير |
جوزف جان تامسون (1940ـ1856) |
1906 |
|
ساخت سنجش افزارهاي دقيق اپتيكي و كاربردهاي طيف نمايي و سنجه شناختي |
ايالات متحده امريكا |
آلبرت آبراهام مايكلسون (1931ـ1852) |
1907 |
|
روش بازآفريني رنگ در عكاسي ، بر اساس پديده تداخل |
فرانسه |
گابريل ليپمن (1921ـ1845) |
1908 |
|
توسعه ارتباط تلگرافي بي سيم |
ايتاليا |
گوگليلمو ماركوني (1937ـ1845) |
1909 |
|
درباره معادلات حالت گازها و مايعات |
هلند |
يوهانس ديدريك وان دروالس (1923ـ1837) |
1910 |
|
كشف قوانين حاكم بر تابش گرمايي |
آلمان |
ويلهلم وين (1928ـ1864) |
1911 |
|
اختراع تنظيم كننده خودكار به همراه با مخزن گاز براي مصارف دريا نوردي |
سوئد |
نيلس گوستاف دالن (1937ـ1869) |
1912 |
|
خواص ماده در دماهاي كم كه منجر به توليد هليوم مايع |
هلند |
هايكه كامرلينگ اونس (1926ـ1853) |
1913 |
|
كشف پراش پرتوهاي رونتگن در بلورها |
آلمان |
ماكس فون لاوه (1960ـ1879) |
1914 |
|
تحليل ساختار بلوري با استفاده از اشعه ايكس |
بريتانياي كبير |
ويليام هنري براگ (1942ـ1862) |
1915 |
|
كشف تابش مشخصه رونتگن |
بريتانياي كبير |
چارلز گلوور باركلا (1944ـ1877) |
1917 |
|
كشف كوانتوم انرژي |
آلمان |
ماكس كارلارنست لوديگپلانك (1947ـ1858) |
1918 |
|
كشف اثر دوپلر در پرتوهاي كانالي و تجزيه خطوط طيف ميدان الكتريكي |
آلمان |
يوهان اشتارك (1957ـ1874) |
1919 |
|
كشف ناهنجاريهاي آلياژ نيكل ـ فولاد |
سوئيس |
شارل ادوارد گيوم (1938ـ1861) |
1920 |
|
براي خدماتش به فيزيك نظري ، به ويژه براي كشف قانون اثر فوتو الكتريك |
آلمان |
آلبرت آلبرت انيشتين (1955ـ1879) |
1921 |
|
ساختار اتمها و گسيل تابشي از آنها |
دانمارك |
نيلز هنريك داويدبور (1962ـ1885) |
1922 |
|
بار الكتريكي بنيادي و اثر فوتو الكتريك |
ايالات متحده امريكا |
رابرت اندروز ميليكان (1953ـ1868) |
1923 |
|
طيف نمايي اشعه ايكس |
سوئد |
كارل مان گيورك سيگبان (1978ـ1886) |
1924 |
|
كشف قوانين حاكم بر برخورد الكترون با اتم |
آلمان |
جيمز فرانك (1964ـ1882) |
1925 |
|
ساختار ناپيوسته ماده ، به ويژه كشف تعادل ته نشستي |
فرانسه |
ژان باپيتست پرن (1942ـ1870) |
1926 |
|
كشف اثر كامپتون |
ايالات متحده امريكا |
آرتور هالي كامپتون (1962ـ1892) |
1927 |
|
پديده گرمايوني و قانون ريچاردسون |
بريتانياي كبير |
اوين ولانز ريچاردسون (1959ـ1879) |
1928 |
|
كشف سرشت موجي الكترون |
فرانسه |
لويي ويكتور پيير ريمون دوبروي (1987ـ1892) |
1929 |
|
پراكندگي نور و طيف نمايي رامان |
هند |
چانداسكارا ونكاتا رامان (1970ـ1888) |
1930 |
|
ابداع مكانيك كوانتومي |
آلمان |
ورنر كارل هايزنبرگ (1976ـ1901) |
1932 |
|
كشف صورتهاي جديد و مفيد نظريه اتمي |
اتريش |
اروين شرودينگر (1961ـ1887) |
1933 |
|
براي كشف نوترون |
بريتانياي كبير |
جيمز چادويك (1974ـ1891) |
1935 |
|
كشف تابش كيهاني |
اتريش |
ويكتور فرانتس هس (1964ـ1883) |
1936 |
|
كشف پراش الكترونها در بلور |
ايالات متحده امريكا بريتانياي كبير |
كلينتون جوزف ديويسون (1958ـ1881) |
1937 |
|
براي نشان دادن توليد عناصر جديد پرتوزا بر اثر تابش نوترون و براي كشف واكنش هاي هسته اي ناشي از نوترونها كند |
ايتاليا |
انريكو فرمي (1954ـ1901) |
1938 |
|
اختراع و ساخت سيكلوترون |
ايالات متحده امريكا |
ارنست اورلاندو لارنس (1958ـ1901) |
1939 |
|
سهم در تكامل روش پرتوي مولكولي و كشف گشتاور مغناطيسي پروتون |
ايالات متحده امريكا |
اتو اشترن (1969ـ1888) |
1943 |
|
ابداع روش تشديد در ثبت خواص مغناطيسي هسته اتمها |
ايالات متحده امريكا |
ايزيدور آيزاك رابي (1988ـ1898) |
1944 |
|
كشف اصل طرد پاولي |
اتريش |
ولفگانگ پاولي (1958ـ1900) |
1945 |
|
اختراع دستگاه توليد فشار بسيار زياد و كشف در زمينه فيزيك فشارهاي زياد |
ايالات متحده امريكا |
پرسي ويليامز بريجمن (1961ـ1882) |
1946 |
|
فيزيك طبقات بالاي جو ،به ويژه براي كشف لايه اپلتون |
بريتانياي كبير |
ادوارد ويكتور اپلتون (1965ـ1892) |
1947 |
|
تكامل روش اتاقك ابر ويلسون و كشف در زمينه فيزيك هسته اي و تابش كيهاني |
بريتانياي كبير |
پاتريك مينارد استوارت بلاكت (1974ـ1897) |
1948 |
|
پيش بيني وجود مزون بر اساس كار نظري در زمينه نيروي هسته اي |
ژاپن |
هيدكي يوكاوا (1981ـ1907) |
1949 |
|
ابداع روش عكاسي در مطالعه فرايندهاي هسته اي ، و استفاده از آن در كشف هاي مرتبط با مزونها |
بريتانياي كبير |
سسيل فرانك پاويل (1969ـ1903) |
1950 |
|
تبديل هسته هاي اتمي با شتابدهي مصنوعي ذرات اتمي |
بريتانياي كبير |
جان داگلاس كاكرافت (1897-1967) |
1951 |
|
ابداع روش جديد اندازه گيري دقيق مغناطيس هسته اي و كشف مرتبط با آن |
ايالات متحده امريكا |
فليكس بلوخ (1983ـ1905) |
1952 |
|
نمايش روش تمايز فاز ، به ويژه براي اختراع ميكروسكوپ تمايز فاز |
هلند |
فريتس فردريك تسرنيكه (1966ـ1888) |
1953 |
|
پژوهش بنيادي در مكانيك كوانتومي به ويژه براي تعبير آماري تابع موج |
بريتانياي كبير آلمان |
ماكس بورن (1970ـ1882) |
1954 |
|
ساختار ريز طيف هيدروژن |
ايالات متحده امريكا |
ويليس يوجين لمب ( ـ1913) |
1955 |
|
پژوهش در زمينه نيم رسانا و كشف اثر ترانزيستور |
ايالات متحده امريكا |
ويليام شاكلي (1989ـ1910) |
1956 |
|
بررسي قانون پاريته و كشف مهمي در ذرات بنيادي |
چين |
چن نينگ يانگ ( ـ1922) |
1957 |
|
كشف و تعبير پديده چركونوف |
شوروي سابق |
پاول چرنكوف ( ـ1904) |
1958 |
|
كشف پادپروتون |
ايالات متحده امريكا |
اميليو جينو سگره (1989ـ1905) |
1959 |
|
اختراع اتاقك حباب در مطالعه ذرات بنيادي |
ايالات متحده امريكا |
دانالد گليزر ( ـ1926) |
1960 |
|
مطالعه پيشگامانه بررسي پراكندگي الكترون در هسته اتم و كشف در زمينه ساختار هسته |
ايالات متحده امريكا |
رابرت هافشتاتر (1990ـ1915) |
1961 |
|
نظريه پيشگامان در مورد ماده چگال به ويژه هليوم مايع |
شوروي سابق |
لو داويدويچ لانداو (1968ـ1908) |
1962 |
|
سهمش در نظيه هسته اتم و ذرات بنيادي به ويژه براي كشف و كاربرد اصول بنيادي تقارن |
ايالات متحده امريكا |
يوجين ويگنر ( ـ1902) |
1963 |
|
كار بنيادي در زمينه الكترونيك كوانتومي ، كه بر اساس اصل ليزر ـ ميزر به ساخت نوسانگر و تقويت كننده منجر شد |
شوروي سابق |
چارلز هارد تاونز ( -1915) |
1964 |
|
كار بنيادي در زمينه الكتروديناميك كوانتومي |
ژاپن |
سين ـ ايتيرو توماناگا (1979ـ1906) |
1965 |
|
كشف و ابداع روش اپتيكي و مطالعه در زمينه تشديد هرتزي در اتم |
فرانسه |
آلفرد كاستلر (1984ـ1902) |
1966 |
|
براي نقشش در نظريه واكنش هاي هسته اي ، به ويژه كشف زمينه توليد انرژي در ستاره ها |
ايالات متحده امريكا |
هانس آلبرشت بته ( ـ1906) |
1967 |
|
براي سهم تعيين كننده اش در فيزيك ذرات بنيادي ، به ويژه كشف تعداد زيادي حالت هاي تشديد |
ايالات متحده امريكا |
لوييس آلوارز (1988ـ1911) |
1968 |
|
كشف در زمينه طبقه بندي ذرات بنيادي و برهم كنش آنها |
ايالات متحده امريكا |
موري گل ـ من ( ـ1929) |
1969 |
|
كار بنيادي و كشف در زمينه مغناطوهيدروديناميك و كاربردشان در بخشهاي مختلف فيزيك پلاسما |
سوئد |
هانس آلفن (1995ـ1908) |
1970 |
|
اختراع و پيشبرد روش هولوگرافي |
بريتانياي كبير |
دنيس گابور (1979ـ1900) |
1971 |
|
براي ابداع نظريه ابررسانايي باردين ـ كوپر ـ شريفر |
ايالات متحده امريكا |
جان باردين (1991ـ1908) |
1972 |
|
كشفات تجربي اش در زمينه پديده تونل زني در نيم رساناها و ابررساناها |
ژاپن |
ليو اساكي ( -1925) |
1973 |
|
براي پژوهش پيشگامانه اش در اختر فيزيك راديويي ، و مشاهدات و اختراعاتش به ويژه در روش تركيب گشودگي |
بريتانياي كبير |
مارتين رايل (1984ـ1918) آنتوني هيوييش ( ـ1924) |
1974 |
|
كشف ارتباط ميان حركت جمعي و حركت ذره اي در هسته اتم و نظريه پردازي ساختار هسته بر اساس اين ارتباط |
دانمارك |
آگه بور ( ـ1922) |
1975 |
|
پژوهش پيشگامانه اش در كشف نوع جديدي از ذره بنيادي سنگين (J/ψ) |
ايالات متحده امريكا |
برتون ريختر ( ـ1931) |
1976 |
|
براي پژوهش هاي نظري بنيادي درباره ساختار الكتروني سيستم هاي مغناطيسي و سيستمهاي بي نظم |
ايالات متحده امريكا |
فيليپ اندرسون ( ـ1923) |
1977 |
|
براي كشف و اختراعات بنيادي اش در زمينه فيزيك دماهاي پايين |
شوروي سابق |
پيوتر ليونيدويچ كاپيتسا (1984ـ1894) |
1978 |
|
سهمش در نظريه وحدت يافته برهمكنش ضعيف و الكترومغناطيسي بين ذرات بنيادي |
ايالات متحده امريكا |
شلدون گلاشو ( ـ1932) |
1979 |
|
براي مطالعات بنيادياش درباره زيست ـ شيمي نوكليك اسيدها با توجه ويژه به DNA باز تركيب شونده |
ايالات متحده امريكا |
جيمز كرونين ( ـ1931) |
1980 |
|
براي سهم پژوهشي اش در واپاشي مزونهاي خنثاي K |
ايالات متحده امريكا |
نيكولاس بلومبرگن ( ـ1920) |
1981 |
|
نظريه اش در زمينه پديده هاي بحراني مرتبط با گذار فاز |
ايالات متحده امريكا |
كنت ويلسون ( ـ1936) |
1982 |
|
براي مطالعات در مورد فرايندهاي فيزيكي حايز اهميت در ساختار و تحول ستارگان |
ايالات متحده امريكا |
سوبر امانيان چاندراسكار(1995ـ1910) |
1983 |
|
براي سهم تعيين كنندهاش در كشف ذرات ميداني W و Z كه ميانجي هاي برهم كنش ضعيف اند |
ايتاليا |
كارلو روبيا ( ـ1934) |
1984 |
|
كشف مقاومت كوانتيده هال |
آلمان غربي (سابق) |
كلاوس فون كليتزينگ ( ـ1943) |
1985 |
|
براي كار بنياديش در زمينه اپتيك الكتروني و براي طراحي اولين ميكروسكوپ الكتروني و براي طراحي اولين ميكروسكوپ الكتروني |
آلمان غربي (سابق) |
ارنست روسكا (1988ـ1906) |
1986 |
|
كشف ابررساناهاي با دماي زياد |
آلمان غربي (سابق) |
گيورگ بدنورتس ( ـ1950) |
1987 |
|
توليد باريكه هاي نوترينو كه به صورت ابزار پژوهشي مورد استفاده اند |
ايالات متحده امريكا |
ليون لدرمن ( ـ1922) |
1988 |
|
روش بررسي ساختار اتم ها |
ايالات متحده امريكا |
نورمن رمزي ( ـ1915) |
1989 |
|
براي اثبات تجربي وجود كواركها. |
ايالات متحده امريكا |
جرومي فريدمن ( ـ1930) |
1990 |
|
كشف رياضيش در زمينه نظم پذيري مولكول ها |
فرانسه |
پيير ـ ژيل دوژن ( ـ1932) |
1991 |
|
ابداع اتاقك تناسبي چند سيمي به منظور آشكار سازي ذرات |
فرانسه |
ژرژ شارپاك ( ـ1924) |
1992 |
|
پژوهش درباره نيروهاي گرانشي ناشي از تپ اخترها |
ايالات متحده امريكا |
راسل هالسي ( ـ1950) |
1993 |
|
ابداع روش هاي پراكندگي نوترون به منظور بررسي ساختار اتمي ماده |
كانادا |
برترام براكهاوس ( ـ1918) |
1994 |
|
كشف لپتون تاو |
ايالات متحده امريكا |
مارتين پرل ( ـ1927) |
1995 |
|
their discovery of superfluidity in helium-3" . |
ايالات متحده امريكا |
ديويد موريس لي، داگلاس دين اشروف و رابرت كولمن ريچاردسون |
1996 |
|
development of methods to cool and trap atoms with laser light |
ايالات متحده امريكا |
استيون چو از آمريكا، كلاد كوهن تانودي از فرانسه و ويليام دانيا فيليپس |
1997 |
|
discovery of a new form of quantum fluid with fractionally charged excitations" |
امريكا-آلمان |
رابرت بتس لافلين از آمريكا، هورست لودويك استومر از آلمان و دانيل چي شو از آمريكا |
1998 |
|
براي ساختار كوانتومي فعل وانفعالات الكتروني ضعيف در فيزيك |
هلند |
ژراردو هوف و مارتيو ژاستينو گودرفرايدو ويلتمن |
1999 |
|
1.براي توسعه ساختارهاي مستقيم نيمه رساناهاي استفاده شده در الكترونيك سرعت بالا و براي كار درباره فناوري اطلاعات و ارتباطات
2. براي اختراع مدارات مجتمع و توسعه فناوري ارتباطات و اطلاعات |
روسيه- آلمان امريكا
|
1.ژورز ايوانوويچ آلفروف از روسيه و هربرت كرومر از المان 2. جك كلير كيلباي |
2000 |
|
براي دسيابي به تراكم بوز اينشتين ، در گازهاي رقيق قليايي اتم ، و بنياين مطالعات اوليه خواص ميعانات
|
ايالات متحده امريكا آلمان |
اريك آلين كورنل كارل ادوين ويمن ولفگانگ كترل |
2001 |
|
1.براي شناسايي نوترونهاي كيهاني 2.براي كشف منابع كيهاني پرتوهاي ايكس |
امريكا _ژاپن ايتاليا |
1.ريموند ديويس و ماساتوشي كوشيبا 2.ريكاردو جاكوني |
2002 |
|
pioneering contributions to the theory of superconductors and superfluids |
امريكا-روسيه انگليس |
الكسي الكسيويچ آبريسكوسوف از آمريكا/ روسيه، ويتالي لازارويچ گينزبورگ از روسيه و آنتومي جيمز لگت از آمريكا/ انگليس |
2003 |
|
كشف آزادي متقارن در نظريه نيروي هسته اي قوي |
ايالات متحده امريكا |
ديود گراس، هيو ديويد پوليتزر، فرناك ويلچك |
2004 |
|
1. for his contribution to the quantum theory of optical coherence 2. of laser-based precision spectroscopy, including the optical frequency comb technique |
امريكا-آلمان |
1.روي جي. گلائوبر از آمريكا و 2.جان ال. هال از آمريكا و تئودور ولفگانگ هانش از آلمان |
2005 |
|
blackbody form and anisotropy of the cosmic microwave background radiationTO CITE THIS PAGE: |
ايالات متحده امريكا |
جان كرامول كتر و جورج فيتسجرالد اسموت |
2006 |
|
تحقيقاتي كه منجر به كشف مقاومت مغناطيسي قوي شد |
فرانسه-آلمان |
- آلبرت فرت از فرانسه و پيتر گرانبرگ از آلمان |
2007 |
|
1.كشف مكانيزم شكست خود به خودي تقارن در فيزيك اتمي 2.كشف منشا شكست تقارن كه توانست موجوديت حداقل سه دسته از كوارك ها را در طبيعت به اثبات برساند |
امريكا
ژاپن
|
1.يويچيرو نامبو 2 .ماكوتو كوبياشي از سازمان برخورد دهنده انرژي در تي سو كوبا در ژاپن و توشي هيده ماسكوا |
2008 |
|
1.به خاطر دستاورد بزرگش در استفاده از فيبرها براي ارسال نور به منظور ايجاد ارتباطات نوري ccd2. ابداع مدار نيمه رساناي تصويري يا حسگرهاي |
ايالات متحده امريكا |
چارلز كائو.1
ويلارد بويل و جورج اسميت.2 |